Boven-IJssel
Onderzoek naar een nieuwe drinkwaterbron
Over het project
Waarom is dit project nodig?
De vraag naar drinkwater stijgt sneller dan ooit. Een groeiende bevolking, meer woningen, meer bedrijvigheid en een veranderend klimaat zijn de belangrijkste oorzaken. Tegelijk worden de eisen aan de kwaliteit van drinkwater steeds strenger. Met de huidige drinkwaterwinningen levert Vitens straks minder dan de regio vandaag en morgen vraagt.
Daarom werkt Vitens samen met de provincie Gelderland, Rijkswaterstaat, waterschap Vallei en Veluwe en waterschap Rijn & IJssel aan oplossingen voor de lange termijn. We hebben tijd nodig om nieuwe bronnen te onderzoeken, vergunningen aan te vragen en winningen te realiseren. Door nu te starten, zorgen we dat er ook in de toekomst voldoende schoon drinkwater beschikbaar blijft.
Waarom lijkt Boven-IJssel geschikt?
Vitens kijkt naar verschillende eigenschappen om te bepalen of een gebied geschikt is voor drinkwaterwinning. Voor Boven-IJssel zien we een aantal sterke punten. Het gebied ligt gunstig en heeft een goede aansluiting op bestaande leidingen. Dat maakt het makkelijker om water te transporteren. Ook is er water beschikbaar uit de IJssel én uit andere bronnen, zoals grondwater en oevergrondwater. Dit biedt kansen om verschillende bronnen te combineren en zo het systeem sterker en flexibeler te maken.
Daarnaast zijn er in en langs het riviergebied mogelijk geschikte plekken te maken, als er genoeg kansen zijn om functies te combineren. Met metingen en modellen kan Vitens goed onderzoeken wat de effecten zijn op de omgeving en het watersysteem.
Vitens onderzoekt deze en andere punten om te bepalen of Boven-IJssel echt geschikt is en hoe een drinkwaterwinning hier het beste kan worden ingericht.
We zijn ons bewust van de vele opgaven die in het gebied van Boven–IJssel gepland zijn of verkend worden. Er wordt nadrukkelijk samenwerking gezocht met belanghebbenden, partijen met een (wettelijke) opgave en andere initiatiefnemers en gewerkt naar het verbinden van deze opgaven.
Wat onderzoeken we, hoe en waarom?
Verschillende waterbronnen combineren
In dit onderzoek verkennen we verschillende mogelijkheden. We onderzoeken welke waterbronnen we kunnen gebruiken, zoals water uit de IJssel, oevergrondwater en grondwater. Ook bekijken we of we water tijdelijk kunnen opslaan in de bodem en hoe we deze bronnen slim kunnen combineren. Zo maken we het drinkwatersysteem sterker en minder kwetsbaar.
Effecten op de omgeving
Daarnaast brengen we de effecten op de omgeving in beeld. We onderzoeken wat een mogelijke drinkwaterwinning betekent voor natuur, landbouw, het watersysteem en de mensen die er wonen en werken. Hierbij gebruiken we metingen en modellen om een goed beeld te krijgen van de effecten.
Inpassing in het gebied
We onderzoeken ook hoe een nieuwe winning past in het gebied. Daarbij letten we op bestaande plannen, het landschap en de huidige infrastructuur.
Verkenning van opties
In de verkennende fase bekijken we verschillende opties en locaties. Er worden nog geen definitieve keuzes gemaakt. De resultaten van het onderzoek bepalen of en hoe het project verder gaat.
Hoe zou een winning eruit kunnen zien?
Het onderzoeksgebied is groot. Wij onderzoeken welke locaties binnen het gebied geschikt zijn om water te winnen. De uiteindelijke plek wordt straks gekozen op basis van de onderzoeksresultaten en in overleg met de omgeving.
Om drinkwater te kunnen maken, heeft Vitens een aantal voorzieningen nodig in het gebied. Dit zijn de belangrijkste:
Innamepunt bij de IJssel
Aan of nabij de IJssel komt een punt waar water uit de rivier wordt ingenomen. Dit is een constructie die deels in of langs het water ligt.
Procesbekken
Het ingenomen water wordt eerst opgevangen in een groot open bassin: het procesbekken. Dit bekken heeft een oppervlakte van ongeveer 10 hectare (vergelijkbaar met zo'n 14 voetbalvelden) en is meer dan 10 meter diep. Het bekken ligt hoog genoeg om bij hoogwater droog te blijven.
Productielocatie
Op een terrein van 1 tot 1,5 hectare staan de gebouwen en installaties waar het water wordt gezuiverd en omgezet naar drinkwater. Denk aan een zuiveringsgebouw, pompen en meet- en regelapparatuur
Ondergrondse buffer
Om altijd voldoende drinkwater beschikbaar te hebben, wordt er een ondergrondse opslagvoorziening aangelegd. Deze is vanaf het maaiveld nauwelijks zichtbaar.
Extra waterbronnen
Naast de IJssel maakt Vitens gebruik van aanvullende bronnen — bijvoorbeeld grondwater uit de omgeving — als backup. Deze bronnen bestaan uit putten die grotendeels onder de grond zitten.
Planning
| Periode | Fase | Status |
| 2026 | Verkenning | Lopend |
| 2027 | Verdere uitwerking | Gepland |
| 2031 | Besluitvorming | Indicatief |
Tijdens alle fasen kan de planning worden aangepast op basis van nieuwe inzichten.
In balans met onze omgeving
Vitens werkt voor dit project samen met meerdere partners. Drinkwater raakt het hele watersysteem: van grondwaterstanden in natuur en landbouw tot het ruimtelijk beleid van gemeenten. Daarom bereiden wij dit project samen met de omgeving voor.
In de huidige fase houden we belanghebbenden op hoofdlijnen op de hoogte van de voortgang van het project. Partijen die in deze fase een wettelijke rol hebben of een opgave in het gebied, betrekken we nauw. Als we beter weten waar we mogelijk aan de slag gaan, betrekken we ook andere belanghebbenden steeds meer.
Wat merkt u ervan?
Pas als de verkenning is afgerond en er besluiten zijn genomen over het vervolg, wordt duidelijk wat er in het gebied (of gebieden) gaat gebeuren. Wij informeren u hier tijdig over.
Contact
Heeft u vragen over dit project? Neem dan contact op met omgevingsmanager Max Eijer via bovenijssel@vitens.nl.