Manifest overhandigd aan Tweede Kamer: maak waterzuinige woningen snel mogelijk

Oproep aan de Tweede Kamer

Martijn Dadema, de Overijsselse gedeputeerde en voorzitter van de Bouwtafel Waterzuinige Wijken bood het manifest vandaag aan in de Tweede Kamer. Dadema stelde bij die gelegenheid: "Drinkwater dreigt de nieuwe netcongestie te worden. Terwijl de oplossingen al beschikbaar zijn: van waterzuinig sanitair tot hergebruik van gezuiverd regen- en afvalwater. Wat nu nodig is, is een duidelijke landelijke koers, zodat waterzuinig bouwen de norm wordt in plaats van de uitzondering."
De Bouwtafel Waterzuinige Wijken roept de Tweede Kamer op om:

1. Versnel de uitvoering van het Nationaal Plan van Aanpak Drinkwaterbesparing, inclusief voldoende budget en regie vanuit het Rijk.
2. Ontwikkel een landelijke Richtlijn Waterzuinig Wonen, zodat gemeenten, woningcorporaties, ontwikkelaars en bouwers beschikken over één helder kader voor waterzuinig bouwen en renoveren, met waarborgen voor de volksgezondheid.
3. Toets de richtlijn in voorbeeldwijken, waarin innovatieve oplossingen voor drinkwaterbesparing, waterhergebruik en alternatieve waterbronnen in de praktijk kunnen worden getest en gemonitord.
4. Veranker drinkwaterbesparing en veilig waterhergebruik in wet- en regelgeving, met duidelijke kwaliteitseisen voor huishoudwater en hygiënisch water en blijvende waarborgen voor de volksgezondheid.
5. Faciliteer infiltratie, opslag en hergebruik van hemelwater, zodat water lokaal wordt vastgehouden en beschikbaar blijft.

Stijgende drinkwatervraag

Door klimaatverandering, bevolkingsgroei en de bouw van 900.000 nieuwe woningen tot 2030 stijgt de vraag naar drinkwater. Volgens prognoses is in 2030 jaarlijks circa 100 miljoen m³ extra drinkwater nodig. Hiervoor zijn nieuwe drinkwaterwinningen hard nodig én het maakt waterzuinig bouwen uiterst urgent.
In het Nationaal Plan van Aanpak Drinkwaterbesparing uit 2024 streeft de regering naar een drinkwatergebruik per hoofd van de bevolking van 100 liter in 2035 (thans 125 liter). Met waterzuinig sanitair, hergebruik van regen- en afvalwater en collectieve watersystemen op wijkniveau kan het drinkwatergebruik in nieuwbouwwoningen worden teruggebracht van gemiddeld 119 liter naar maximaal 90 liter per persoon per dag. Voor bestaande woningen streven we maximaal 100 liter per persoon per dag na. De technieken zijn er, maar grootschalige toepassing wordt nog geremd door regelgeving en het ontbreken van landelijke standaarden en financiering.

Actief bijdragen, volksgezondheid centraal

Vitens heeft zich aangesloten bij dit manifest, omdat de maakbaarheid van de drinkwatervoorziening van de toekomst onder grote druk staat. En de potentiële drinkwaterbesparing via een waterzuinige woning is groot op de lange termijn. Een waterzuinige woning kan circa 30 tot 48 liter per persoon per dag aan drinkwaterbesparing opleveren. Daarom is het – in het licht van deze potentiële drinkwaterbesparing – gewenst om als onderdeel van breed pallet op waterbesparing ook onderzoek te doen naar veilige en verantwoorde toepassing van hemelwater en hergebruik van drinkwater.

Als drinkwaterbedrijf willen wij actief bijdragen aan zorgvuldig praktijkonderzoek waarin de vraag beantwoord of de volksgezondheid goed kan worden geborgd. Onderzoek van onafhankelijke instituten als RIVM, KWR en ILT en de uitkomsten van het praktijkonderzoek moet uitwijzen in hoeverre waterzuinig bouwen opgeschaald kan worden via aanpassing van wet- en regelgeving.

Verder is in het manifest voldoende oog voor het dilemma dat wij als drinkwaterbedrijf ervaren. We zien de potentiële bijdrage aan een volhoudbare balans tussen vraag en aanbod van drinkwater. Tegelijk staan wij als hoeder van de volksgezondheid, als publiek bedrijf met een maatschappelijke taak, kritisch tegenover de waarborgen voor de volksgezondheid en de balans tussen maatschappelijke kosten en baten. 

Onderschrijvers van het manifest Waterzuinige Wijken

De partners van de Bouwtafel Waterzuinige Wijken die het manifest onderschrijven, zijn:
Provincie Gelderland, Provincie Noord-Brabant, Provincie Overijssel, Provincie Utrecht, IPO, Gemeente Amersfoort, Gemeente Arnhem, Gemeente Barneveld, Gemeente Brummen, Gemeente Doetinchem, Gemeente Ede, Gemeente Ermelo, Gemeente Harderwijk, Gemeente Nijmegen, Gemeente Oude IJsselstreek, Gemeente Putten, Gemeente Renkum, Gemeente Soest, Gemeente Wierden, Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard, Waterschap de Dommel, Waterschap Stichtse Rijnlanden, Waterschap Vallei en Veluwe, Waterschap Vechtstromen, Vitens, BNG Bank, NWB Bank, Rabobank, BPD, Heijmans, NEPROM, Techniek Nederland, DGBC, Mijande Wonen, Wonion, Woonstede, WoON Twente, Aveco de Bondt, BlueNorth Partners, Circulair Friesland, DWA, Hoogendoorn Installatie, Merosch, Water Alliance, Water Impuls, Desah, Drop2drink, Ecologisch Water Beheer, Field Factors, GEP Water, Ginkel Groep, Hydraloop, JSTN Groep Just Nimbus, Microlan, Mijn Waterfabriek, Nijhuis Saur Industries, Pipelife, Quavac, Rain Tanks, Saavr en &flux.